VELDNAMEN: GRAVEN IN HERINNERING

Loopt er een groepje senioren door akker, veld en bos rond de voormalige boermarken Sleen, Erm en Noord Sleen te struinen? Dan ziet u waarschijnlijk de onlangs opgerichte werkgroep Veldnamenkaart aan het werk; onderdeel van de werkgroep Agrarisch van Streekeigen Sleen.
De veldnamengroep bestaat uit twaalf voormalige boeren en staat onder leiding van Aaltienus Jansen (bestuurslid van Stichting Streekeigen Sleen). Ze gaan in kleine groepen bestaande kaarten en atlassen bestuderen en
zo nodig op stap om de paar nog overgebleven ‘witte vlekken’ van historische namen van het gebied vast te kunnen leggen.

De vlasakker is waarschijnlijk afgeleid van de vlasplant.

Basis van hun onderzoek zijn onder andere de Kadastrale Atlas van Drenthe (1832) en ‘Veldnamen in de gemeente Sleen’, met vermelding van zo’n 700 namen (uit 1970) en historische landkaarten. De oudste inventarisatie
stamt zelfs uit 1640!
“Opvallend dat er in de laatste 300 jaren relatief weinig veranderd is”, zo geeft Jansen aan. Ondanks ontginningen en later diverse verkavelronden blijken veel contouren zoals weggetjes en paden opvallend goed bewaard. En voor de oplettende kijker nog steeds traceerbaar in het gebied. Omdat ook op historische kaarten niet alle weggetjes en akkers zijn benoemd – terwijl die namen onder de ouderen nog wel bekend zijn – is nu het moment om het alsnog vast te leggen.
“En de werkgroepleden kennen de grond hier letterlijk van boven tot onder, ze hebben er altijd op gewerkt.”
Het gaat concreet om het verzamelen van de (bij)namen van veengebieden, maden (liggen aan een stroom), essen (bij dorpen), hei. Maar ook over bijvoorbeeld bruggetjes die vroeger over de Slener stroom lagen en vroegere kerkpaden en bodepaden.
Sommige van de namen worden tot groot genoegen van Streekeigen nog steeds in ere gehouden. Ze komen bijvoorbeeld terug in de namen van boerderijen of straatnamen, zoals ‘Hoogstobben’ in de Broeklanden in Sleen, ‘Haarst’ en ook ‘Het Örgel’ op de Hullen in Noord Sleen.

De boerderij “Hoogstobben” in de Broeklanden in Sleen.

De werkgroep start eerst met het verzamelen van zoveel mogelijk nieuwe gegevens over oude namen. Wat zij daarmee uiteindelijk gaan doen, hangt mede af van het resultaat. Streekeigen Sleen houdt u op de hoogte.
Tekst: Marjolein Kaas

Het is leuk om te zien dat bijvoorbeeld akkers op de verschillende kaarten uiteenlopende namen hebben. Op de eerste kaart van dit artikel ziet u bijvoorbeeld de vlasakker, waarschijnlijk afgeleid van een vlasplant. Maar ook
zijn er akkers die bijvoorbeeld kip heetten. Het was vroeger ook heel gewoon om een stuk land bijvoorbeeld voor goederen te ruilen, in dit geval dus een kip. Zo zijn er nog veel meer voorbeelden waarvan wij u op de hoogte blijven houden.
Verder ziet u nog de Groningerweg (Werdenseweg) aan de rechterkant van dit artikel lopen. Deze weg is waarschijnlijk 1000 jaar oud. Deze oude verbindingsweg kwam Drenthe binnen bij Coevorden en liep vervolgens onder andere over Dalen en Sleen naar Groningen. De abt en monniken maakten gebruik van een wegtracé vanuit het Ruhrgebied door Drenthe en Overijssel.

Uit: "Oes Eigen Streek", december 2007