|
|
Erfenis van Bontekoe (Monumentje 193)
SleenWeb - 17 december 2009
Het is één van de mooiste dorpsgezichten van Drenthe, de Brink van Sleen. Daar op de Brink staat het voormalig gemeentehuis, nu MFC De Brink. Huib Minderhoud schreef in de rubriek: Monumentje van Coevorden HuisaanHuis een artikel over het gebouw dat onder bezielende leiding van burgemeester Bontekoe tot stand kwam. De officiële opening was in 1938.
Het is één van de mooiste dorpsgezichten van Drenthe, de brink van Sleen. Als het hoogzomer is en de zonnestralen tussen de kolossale bomen doorfilteren en de statige kerktoren boven de bladerkronen uitpiekt, terwijl het voormalige gemeentehuis aan de rand van het gazon staat te pronken, is het hier genieten. Ze zijn zo mooi op elkaar afgestemd: de brink, de toren én het raadhuis.
Neorenaissance
Opgetrokken in neorenaissancestijl is dit bijzondere gebouw met zijn trapgevels, dakkapellen, het parmantige torentje en zijn rechthoekige ramen, bekroond met boogfriezen, van een ingetogen schoonheid. Het werd ontworpen in 1937 door de Leeuwarder architect A. Baart en de bouw was hard nodig. Op 3 oktober 1938 werd het officieel door de Commissaris van de Koningin baron R.H. de Vos van Steenwijk geopend. De initiatiefnemer ervan, burgemeester Bontekoe, maakte dit echter niet meer mee. Hij was inmiddels naar Ooststellingwerf vertrokken.
Burgemeester Bontekoe
Gerlof Auke Bontekoe was met ingang van 29 juni 1927 als burgemeester in de gemeente Sleen aangesteld. Al direct bij het begin van zijn ambtsperiode vond hij het kleine gemeentehuisje, de in 1890 voor dit doel verbouwde kerspelschool, maar niks. Alleen het opschrift GEMEENTEHUIS had normale afmetingen, zei hij altijd en in zijn werkkamertje konden ternauwernood vier personen zitten. Voortdurend stelde hij pogingen in het werk een nieuw gemeentehuis te doen verrijzen, maar hij had de tijd niet mee. Het was crisistijd en bezuinigen was de hoogste deugd bij de regering. Pas toen hij in 1937 de minister van Binnenlandse Zaken op bezoek kreeg en hem na een rondgang van enkele minuten door de bescheiden optrekjes liet kennismaken met zijn kamer, kwam er schot in de zaak. Door het zogenaamde Werkverschaffingsfonds werd een lening verstrekt van 34.000 gulden en zo kon er eindelijk gebouwd worden.
Raadzaal
Het nieuwe gemeentehuis overtrof ieders verwachtingen. Gelijkvloers bevonden zich de kamers voor de burgemeester en de gemeentesecretaris en twee secretarieafdelingen. Een brede statige trap voerde naar de raadzaal en nog een vergaderzaal. Vooral de raadzaal maakte indruk met de gebrandschilderde wapens van de gemeente, de provincie en het rijk. Verder vermaande de bijbeltekst uit Spreuken 25 vers 11: 'Een rede op zijn pas gesproken is als gouden appelen in zilver gebeelde schalen' al te breedsprakige raadsleden. Of het geholpen heeft? In de hal werd een groot tegeltableau aangebracht, dat de gemeente Sleen met dorpen en verbindende wegen afbeeldde. De werkelijke bouwkosten bedroegen 35.000 gulden en de architect, die in dezelfde tijd ook het gemeentehuis van Dwingeloo ontwierp, kon tevreden zijn.
Wapen
Ook burgemeester Bontekoe, die zijn voormalige gemeente een prachtig raadhuis naliet. Maar er is nog meer, dat aan hem herinnert. Boven het middelste raam in de voorgevel prijkt het door hemzelf ontworpen wapen van Sleen. Nog maar even in functie ontdekte Bontekoe, dat de gemeente geen wapen had en dus ontwierp hij er zelf maar een. Een schild met drie ramskoppen, voorstellend de toen nog aanwezige schaapskudden in Erm, Sleen en Noord-Sleen, gedekt door een kroon als versiering. Aan weerszijden een volstrekte nieuwigheid in de wapenkunde: twee wildemannen als schildhouders met een knots, een krans op het hoofd en een 'lendendoek' van bladeren. Symbolisch voor de hunebedbouwers, maar wel érg ver van de werkelijkheid, want onze voorvaderen zullen tijdens hun strenge winters aan die paar bladeren zeker niet genoeg gehad hebben. Bontekoe kreeg de smaak te pakken en ontwierp van 1928 tot 1972 maar liefst 26 Drentse gemeentewapens, waaronder die van Oosterhesselen, Schoonebeek, Zweeloo, Coevorden en Emmen. Verder ontwierp hij nog 124 wapens voor andere gemeenten en water- en zuiveringsschappen en ontving daarvoor in 1980 de mr. G.A. Bontekoepenning. Hij heeft het niet meer meegemaakt, maar het zou hem zeker goed gedaan hebben te weten, dat de nieuwe gemeente Coevorden zijn wildemannen in haar wapen heeft overgenomen.
'De Ziener'
Naast het rechterraam prijkt een stenen mannenhoofd, door beeldhouwer Willem Valk 'De Ziener' genoemd. Het is het hoofd van Evert Zagers, een van de christelijk afgescheidenen, die in 1846/1847 met de zogenaamde Van Raaltetrek naar het Amerikaanse Michigan vertrok. 'Voor Vrijheid en Brood' luidt het onderschrift, want ze gingen voor de godsdienstvrijheid en de bestaansmogelijkheid, waarin ze belemmerd werden. Op initiatief van dr. H. Prakke liet het Drents Genootschap dit gedenkteken plaatsen, dat op 16 juni 1948 (ruim honderd jaar later) door de Amerikaanse ambassadeur werd onthuld.
Uitbreiding
In 1979 werd het gemeentehuis onder architectuur van het Coevorder bureau Wierenga-Dijkstra fors uitgebreid. Kosten: 3.000.000 gulden. De gemeentelijke herindeling maakte achteraf deze reusachtige investering overbodig. Gelukkig niet lang, want nu is het geheel in gebruik bij het volk van Sleen. Organisaties als Stichting Streekeigen Sleen, Kinderopvang Drieluik, Peuterspeelzaal Pinokkio, Jeugdsoos De Bunker, Centrum voor de Kunsten CQ, het gemeentelijk informatiecentrum en de speelotheek hebben er hun plek gevonden.
Sta er eens een moment bij stil of ga er eens naar binnen.
Literatuur G. Kuipers - Sleen in verleden en heden.
Bron: Coevorden huis aan huis | Tekst: Huib Minderhoud
Meer informatie over burgemeester Bontekoe vindt u op wikipedia
MFC de Brink, winter 2008
Nieuws archief
|
bekijk volledige agenda
|
RSS